EDITORJAL

16 ta' Ġunju 2011 - Bullettin ta’ Kull Xahar

Abbażi tal-analiżi regolari tiegħu tas-sitwazzjoni ekonomika u monetarja, il-Kunsill Governattiv iddeċieda fil-laqgħa tiegħu tad-9 ta’ Ġunju 2011 li jħalli r-rati ewlenin tal-imgħax tal-BĊE kif kienu. It-tagħrif li sar disponibbli wara l-laqgħa tal-5 ta’ Mejju 2011 jikkonferma li kompliet tiżdied il-pressjoni fuq l-inflazzjoni b'mod ġenerali, l-aktar minħabba l-prezzijiet tal-enerġija u tar-riżorsi bażiċi. Ir-ritmu bażi tal-espansjoni monetarja qiegħed jirkupra bil-mod. Il-likwidità monetarja għadha abbundanti u tista’ tiffaċilita b’mod favorevoli l-pressjonijiet fuq il-prezzijiet fiż-żona tal-euro. Barra minn hekk, l-aħħar data ekonomika tikkonferma r-ritmu bażi pożittiv tal-attività ekonomika fiż-żona tal-euro, waqt li l-inċertezza għadha qawwija. Kollox ma’ kollox, l-orjentament tal-politika monetarja jibqa’ favorevoli u huwa ta’ sostenn għall-attività ekonomika. B’mod ġenerali, ir-riskji għall-prospetti tal-istabbiltà tal-prezzijiet għandhom tendenza li jogħlew. Għalhekk, tibqa’ tinħass il-ħtieġa ta’ viġilanza qawwija. Abbażi tal-valutazzjoni tiegħu, il-Kunsill Governattiv se jaġixxi bis-sod u fil-ħin. Se jagħmel dak kollu li hu meħtieġ biex ma jħallix li l-iżviluppi reċenti fil-prezzijiet iwasslu għal pressjonijiet inflazzjonarji ġeneralizzati. Il-Kunsill Governattiv jibqa’ determinat għall-aħħar li jiggarantixxi l-ankraġġ sod tal-aspettattivi inflazzjonarji taż-żona tal-euro f’livell li jaqbel mal-għan li r-rati tal-inflazzjoni jinżammu taħt, iżda qrib, 2% fi żmien medju. Dan hu meħieġ biex il-politika monetarja tkun tista’ tkompli tagħti kontribut għas-sostenn tat-tkabbir u l-ħolqien tal-impjiegi fiż-żona tal-euro.

Fil-laqgħa tiegħu tad-9 ta’ Ġunju 2011, il-Kunsill Governattiv iddeċieda wkoll li jibqa’ jmexxi l-operazzjonijiet ewlenin ta’ rifinanzjament (MROs) fil-forma ta’ sejħiet għall-offerti b’rata fissa u b’allokament sħiħ sakemm ikun meħtieġ, u għall-anqas sa tmiem id-disa’ perjodu taż-żamma tar-riżervi tal-2011, fil-11 ta' Ottubru 2011. Din il-proċedura se tinżamm ukoll għall-operazzjonijiet ta’ rifinanzjament tal-Eurosistema bi skadenza speċjali u b’maturità ta’ perjodu wieħed ta’ żamma tar-riżervi, li se jibqgħu jitmexxew sakemm ikun meħtieġ u għall-anqas sa tmiem it-tielet trimestru tal-2011. Għal dawn l-operazzjonijiet ta’ rifinanzjament bi skadenza speċjali se tiġi applikata l-istess rata fis-seħħ għall-MROs f’dak il-perjodu. Il-Kunsill Governattiv iddeċieda wkoll li jmexxi l-operazzjonijiet ta’ rifinanzjament għal żmien itwal (LTROs) bi skadenza ta’ tliet xhur li għandhom jiġu allokati fis-27 ta’ Lulju, fil-31 ta’ Awwissu u fit-28 ta’ Settembru 2011 fil-forma ta’ sejħiet għall-offerti b’rata fissa u b’allokament sħiħ. Għal dawn l-operazzjonijiet ta’ tliet xhur se tiġi applikata rata li tikkorrispondi għall-medja tar-rati tal-MROs li jsiru tul iż-żmien ta’ validità ta’ dik l-LTRO partikolari.

Kif intqal f’okkażjonijiet oħrajn, il-provvediment ta’ likwidità u l-metodi ta’ allokazzjoni għall-operazzjonijiet ta’ rifinanzjament se jiġu aġġustati meta jkun xieraq, waqt li jitqies il-fatt li l-miżuri straordinarji kollha meħuda fil-perjodu ta’ tensjoni qawwija fis-swieq finanzjarji, kif strutturati, huma ta’ natura temporanja.

Għal dik li hi l-analiżi ekonomika, fl-ewwel trimestru tal-2011 iż-żona tal-euro rreġistrat tkabbir qawwi tal-PDG f’termini reali ta’ 0.8% fuq il-perjodu ta’ qabel, wara żieda ta’ 0.3% fir-raba’ trimestru tal-2010. L-istatistika reċenti u l-indikaturi bbażati fuq l-istħarriġ jindikaw espansjoni kontinwa tal-attività ekonomika fiż-żona tal-euro fit-tieni trimestru ta’ din is-sena, għalkemm ir-ritmu kien aktar moderat. Dan it-tnaqqis jirrifletti l-fatt li t-tkabbir qawwi tal-ewwel trimestru kien parzjalment dovut għal fatturi straordinarji li mhumiex se jkollhom impatt fit-tieni trimestru. Għalhekk, jixraq li wieħed jinjora din il-volatilità għal żmien qasir u jisħaq fuq ir-ritmu bażi pożittiv tal-attività ekonomika fiż-żona tal-euro. Għall-ġejjieni, l-esportazzjoni taż-żona tal-euro għandha tiġi sostnuta mill-espansjoni li għaddejja bħalissa fl-ekonomija dinjija. Fl-istess ħin, meta jitqies il-livell favorevoli ta’ fiduċja tan-negozju fiż-żona tal-euro, id-domanda interna tas-settur privat għandha tibqa’ żżid il-kontribut għat-tkabbir ekonomiku, waqt li tibbenefika mill-orjentament tal-politika monetarja li għadu favorevoli u mill-miżuri adottati biex is-sistema finanzjarja tiffunzjona aħjar. Madankollu, hu mistenni li l-attività tista’ b’xi mod tibqa’ mrażżna mill-proċess ta’ aġġustament tal-karti tal-bilanċ f’diversi setturi.

Din il-valutazzjoni hi riflessa wkoll fit-tbassir makroekonomiku ta’ Ġunju 2011 għaż-żona tal-euro li sar mill-esperti tal-Eurosistema u li jipprevedi tkabbir annwali tal-PDG f’termini reali ta’ bejn 1.5% u 2.3% fl-2011 u bejn 0.6% u 2.8% fl-2012. Meta titqabbel mat-tbassir makroekonomiku ta’ Marzu 2011 li sar mill-esperti tal-BĊE, il-firxa tal-valuri għall-2011 ġiet riveduta b’żieda, waqt li dik għall-2012 baqgħet sostanzjalment kif kienet. It-tbassir ta’ Ġunju 2011 tal-esperti tal-Eurosistema jaqbel sostanzjalment mat-tbassir reċenti tal-organizzazzjonijiet internazzjonali.

Skont il-valutazzjoni tal-Kunsill Governattiv, fil-kuntest ta’ inċertezza qawwija, ir-riskji għal dawn il-prospetti ekonomiċi jibqgħu ġeneralment ibbilanċjati. Min-naħa l-waħda, il-klima favorevoli ta’ fiduċja tal-ambjent tan-negozju tista’ ssostni l-attività interna taż-żona tal-euro aktar milli hu mistenni bħalissa, waqt li domanda barranija aktar qawwija tista’ wkoll tagħti kontribut akbar milli hu mistenni. Min-naħa l-oħra, ir-riskji b’tendenza għal tnaqqis huma marbuta mat-tensjoni kontinwa f’ċerti oqsma tas-swieq finanzjarji u dawn jistgħu jolqtu wkoll l-ekonomija reali taż-żona tal-euro. Ir-riskji b’tendenza għal tnaqqis għandhom x’jaqsmu wkoll mal-prezzijiet aktar għoljin tal-enerġija, mal-pressjonijiet tal-protezzjoniżmu u mal-possibbiltà ta’ korrezzjoni mħawda tal-iżbilanċi internazzjonali.

Għal dawk li huma l-iżviluppi fil-prezzijiet, il-kalkoli preliminari tal-Eurostat juru li fiż-żona tal-euro l-inflazzjoni annwali mkejla skont l-HICP kienet 2.7% f’Mejju, wara li kienet 2.8% f’April. Ir-rati relattivament għoljin tal-inflazzjoni rreġistrati f’dawn l-aħħar xhur jirriflettu l-aktar iż-żieda fil-prezzijiet tal-enerġija u tar-riżorsi bażiċi. Għall-ġejjieni, ir-rati tal-inflazzjoni x’aktarx jibqgħu ferm aktar minn 2% fix-xhur li ġejjin. Il-pressjoni għal żieda fl-inflazzjoni, l-aktar minħabba l-prezzijiet tal-enerġija u tar-riżorsi bażiċi, qiegħda tinħass ukoll fil-fażijiet bikrija tal-proċess ta’ produzzjoni. Jeħtieġ li ż-żieda fl-inflazzjoni tal-HICP ma ġġibx magħha effetti indiretti fuq il-proċess tal-iffissar ta’ prezzijiet u salarji, li jwassal għal pressjonijiet inflazzjonarji ġeneralizzati. L-aspettattivi dwar l-inflazzjoni għandhom jibqgħu ankrati fis-sod f’livell li jaqbel mal-għan tal-Kunsill Governattiv li r-rati tal-inflazzjoni jinżammu taħt, iżda qrib, 2% fi żmien medju.

It-tbassir makroekonomiku ta’ Ġunju 2011 għaż-żona tal-euro li sar mill-esperti tal-Eurosistema jipprevedi inflazzjoni annwali skont l-HICP ta’ bejn 2.5% u 2.7% fl-2011 u bejn 1.1% u 2.3% fl-2012. Meta titqabbel mat-tbassir ekonomiku ta’ Marzu 2011 tal-esperti tal-BĊE, il-firxa tal-valuri tal-inflazzjoni skont l-HICP għall-2011 ġiet riveduta b’żieda minħabba l-prezzijiet aktar għoljin tal-enerġija. Il-firxa tal-valuri għall-2012 djieqet xi ftit. Tajjeb li wieħed ifakkar li t-tbassir tal-esperti jiddependi minn sensiela ta’ suppożizzjonijiet purament tekniċi, fosthom il-prezzijiet taż-żejt, ir-rati tal-imgħax u r-rati tal-kambju. B’mod partikolari, wieħed jassumi li l-prezzijiet taż-żejt se jonqsu xi ftit waqt li r-rati tal-imgħax għal perjodu qasir se jogħlew, skont l-aspettattivi tas-suq. B’mod ġenerali, it-tbassir iħaddan il-fehma li r-rati għoljin tal-inflazzjoni osservati dan l-aħħar m’għandhomx iwasslu għal pressjoni inflazzjonarja aktar ġeneralizzata fiż-żona tal-euro.

Ir-riskji għall-iżviluppi tal-prezzijiet għall-prospetti fi żmien medju jibqgħu bit-tendenza li jiżdiedu. Dan minħabba, b’mod partikolari, li l-prezzijiet tal-enerġija żdiedu aktar milli kien maħsub. Barra dan, minħabba l-ħtieġa ta’ konsolidament fiskali fis-snin li ġejjin, hemm ir-riskju li ż-żidiet fit-taxxi indiretti u fil-prezzijiet amministrati jkunu ogħla milli hu maħsub bħalissa. Fl-aħħar, ir-riskji b’tendenza għal żieda jistgħu jkunu konsegwenza ta’ pressjonijiet interni aktar qawwija fuq il-prezzijiet milli kien maħsub, fir-rigward ta’ żieda fil-grad ta’ utilizzazzjoni tal-kapaċità produttiva fiż-żona tal-euro.

Għal dik li hi l-analiżi monetarja, ir-rata ta’ tkabbir annwali tal-M3 kienet 2.0% f’April 2011, wara li kienet 2.3% f’Marzu. Mingħajr ma titqies il-volatilità reċenti tat-tkabbir monetarju ġenerali, it-tkabbir tal-M3 kompla jiżdied f’dawn l-aħħar xhur. Ir-rata ta’ tkabbir annwali tas-self lis-settur privat issaħħet ftit f’April għal 2.6%, wara li kienet 2.5% f’Marzu. Kollox ma’ kollox, ir-ritmu bażi tal-espansjoni monetarja qiegħed jirkupra bil-mod. Fl-istess waqt, il-likwidità monetarja akkumulata qabel il-perjodu ta’ tensjoni fis-swieq finanzjarji għadha abbundanti u tista’ tiffaċilita b’mod favorevoli l-pressjonijiet fuq il-prezzijiet fiż-żona tal-euro.

Meta wieħed iħares lejn il-komponenti tal-M3, f’April naqset ir-rata annwali ta’ tkabbir tal-M1, filwaqt li żdiedet dik ta’ depożiti oħrajn għal perjodu qasir. Dan l-iżvilupp jirrifletti parzjalment iż-żieda gradwali tar-rimunerazzjoni ta’ dawn id-depożiti f’dawn l-aħħar xhur. Fl-istess ħin, l-inklinazzjoni wieqfa tal-kurva tar-redditi tindika impatt li jrażżan it-tkabbir ġenerali tal-M3 billi jnaqqas l-attrazzjoni tal-assi monetarji meta jitqabblu ma’ strumenti għal perjodu itwal, b’rimunerazzjoni aħjar, li mhumiex inklużi fl-M3. Madankollu, it-tagħrif disponibbli juri li dan l-impatt jista’ jispiċċa fix-xejn.

Fuq in-naħa tal-kontroparti, kien hemm tisħiħ żgħir ieħor fit-tkabbir tas-self lil korporazzjonijiet mhux finanzjarji, li f’April żdied għal 1.0%, wara 0.8% f’Marzu. Ir-rata ta’ tkabbir tas-self lill-individwi kienet ta’ 3.4% f’April, l-istess bħax-xahar ta’ qablu. L-aktar data reċenti tikkonferma t-tisħiħ gradwali kontinwu fit-tkabbir annwali tas-self lis-settur privat mhux finanzjarju.

Id-daqs ġenerali tal-karti tal-bilanċ ftit li xejn inbidel fl-aħħar ftit xhur minkejja li kien hemm xi volatilità. F’ambjent fejn id-domanda kulma tmur qiegħda tiżdied, hu importanti li l-banek jibqgħu jwessgħu l-provvediment ta’ kreditu lis-settur privat. Biex jindirizzaw din l-isfida hu essenzjali li l-banek, fejn ikun meħtieġ, iżommu l-qligħ, jirrikorru għas-suq biex ikomplu jsaħħu l-bażi kapitali tagħhom, jew jieħdu vantaġġ sħiħ mill-miżuri ta’ sostenn pubbliku għar-rikapitalizzazzjoni. B’mod partikolari, il-banek li bħalissa għandhom aċċess limitat għall-finanzjament fis-suq jeħtiġilhom iżidu b’urġenza l-kapital u l-livell ta’ effiċjenza tagħhom.

Fil-qosor, abbażi tal-analiżi regolari tiegħu tas-sitwazzjoni ekonomika u monetarja, il-Kunsill Governattiv iddeċieda li jżomm ir-rati ewlenin tal-imgħax tal-BĊE kif kienu. It-tagħrif li sar disponibbli wara l-laqgħa tal-5 ta’ Mejju 2011 jikkonferma li kompliet tiżdied il-pressjoni fuq l-inflazzjoni b'mod ġenerali, l-aktar minħabba l-prezzijiet tal-enerġija u tar-riżorsi bażiċi. Minn kontroverifika tar-riżultati tal-analiżi ekonomika mal-indikazzjonijiet tal-analiżi monetarja joħroġ li r-ritmu bażi tal-espansjoni monetarja qiegħed jirkupra bil-mod. Il-likwidità monetarja għadha abbundanti u tista’ tiffaċilita b’mod favorevoli l-pressjonijiet fuq il-prezzijiet fiż-żona tal-euro. Barra minn hekk, l-aħħar data ekonomika tikkonferma r-ritmu bażi pożittiv tal-attività ekonomika fiż-żona tal-euro, minkejja li l-inċertezza għadha qawwija. Kollox ma’ kollox, l-orjentament tal-politika monetarja jibqa’ favorevoli u huwa ta’ sostenn għall-attività ekonomika. B’mod ġenerali, ir-riskji għall-prospetti tal-istabbiltà tal-prezzijiet għandhom tendenza li jogħlew. Għalhekk, tibqa’ tinħass il-ħtieġa ta’ viġilanza qawwija. Abbażi tal-valutazzjoni tiegħu, il-Kunsill Governattiv se jaġixxi bis-sod u fil-ħin. Se jagħmel dak kollu li hu meħtieġ biex ma jħallix li l-iżviluppi reċenti fil-prezzijiet iwasslu għal pressjonijiet inflazzjonarji ġeneralizzati. Il-Kunsill Governattiv jibqa’ determinat għall-aħħar li jiggarantixxi l-ankraġġ sod tal-aspettattivi inflazzjonarji fiż-żona tal-euro f’livell li jaqbel mal-għan li r-rati tal-inflazzjoni jinżammu taħt, iżda qrib, 2% fi żmien medju. Din hija kondizzjoni indispensabbli biex il-politika monetarja tkompli tagħti kontribut għat-tkabbir u l-ħolqien tal-impjiegi fiż-żona tal-euro.

Għal dik li hi l-politika fiskali, il-partijiet kollha involuti fit-tħejjija tal-baġits nazzjonali għall-2012 għandhom jiżguraw li jkunu konformi bis-sħiħ mar-rekwiżit ta’ sostenn għall-fiduċja fil-politika fiskali. Paragun bejn l-aħħar tbassir ekonomiku tal-Kummissjoni Ewropea u l-pjanijiet fiskali inkorporati fil-programmi ta’ stabbiltà jindika li ħafna pajjiżi jeħtiġilhom jirfdu l-miri baġitarji tagħhom b’miżuri konkreti ta’ konsolidament biex jikkoreġu d-defiċits eċċessivi tagħhom sad-dati ta’ skadenza li qablu dwarhom. L-implimentazzjoni ta’ strateġiji kredibbli ta’ aġġustament fiskali hija kruċjali fid-dawl tal-pressjonijiet li għadhom qegħdin jiġu osservati fis-swieq finanzjarji.

Fl-istess ħin, l-implimentazzjoni ta’ riformi strutturali ambizzjużi u mifruxa hija meħtieġa b’urġenza fiż-żona tal-euro biex din issaħħaħ sostanzjalment il-kompetittività, il-flessibbiltà u l-potenzjal tagħha ta’ tkabbir għal żmien fit-tul. B’mod partikolari, dawk il-pajjiżi li għandhom defiċits fiskali u esterni kbar jew li qegħdin ibatu minn telf fil-kompetittività tagħhom għandhom minnufih iwettqu riformi ekonomiċi komprensivi. Fil-każ tas-swieq tal-prodotti, għandha tibqa’ titħaddem b'mod determinat politika li ssaħħaħ il-kompetizzjoni u l-innovazzjoni biex jitħaffef it-tkabbir tal-produttività. Għal dak li hu s-suq tax-xogħol, il-prijoritajiet għandhom ikunu t-tisħiħ tal-flessibbiltà tas-salarji u tal-inċentivi għax-xogħol, kif ukoll it-tneħħija tar-riġiditajiet tas-suq tax-xogħol.